Het Secretariaat van État voor Ambachten en de Sociale en Solidaire Economie van Marokko heeft officieel het gebruik van teer bij de productie en decoratie van kleien voedselaardewerk verboden. Het besluit volgt op tests van monsters van teer-gecoat aardewerk die alarmerend resultaten opleverde. Het verbod, medegedeeld via een officieel circulaire, markeert een van de meest directe volksgezondheidsinterventies die de ambachtssector in jaren heeft gezien.
Wat laboratoriumtests hebben gevonden
Analyses van monsters van teer-behandelde kleiproducten onthulden hoge niveaus van schadelijke chemische elementen, waaronder arseen, aluminium en kobalt. Deze stoffen kunnen tijdens het dagelijks gebruik van de gebruiksvoorwerpen in voedsel migreren, wat een direct gezondheidsrisico voor consumenten oplevert. De resultaten bevestigden verhoogde concentraties van gevaarlijke chemische verbindingen, waaronder aluminium, kobalt en arseen. Deze stoffen kunnen in voedsel overgaan en vormen een bewezen risico voor de gezondheid van consumenten. De bevindingen laten weinig ruimte voor dubbelzinnigheid: teer, een materiaal dat veel pottenbakkers generaties lang hebben gebruikt om hun werk af te dichten en te decoreren, is incompatibel met veilig voedselcontact. De omvang van de vervuiling die in geteste monsters is gedetecteerd, suggereert dat het probleem niet beperkt is tot enkele werkplaatsen, maar potentieel een groter deel van de ambachtelijke keramiekmarkt treft.
Het officiële verbod en hoe het is uitgegeven
In een circulaire gericht aan de voorzitters van ambachtskamers en aan regionale en provinciale directeuren, wees Staatssecretaris Lahcen Saadi erop dat de analyses hoge concentraties van aluminium, kobalt en kwik aantoonden die zeer schadelijk zijn voor de gezondheid. Het circulaire stelt een halt aan het gebruik van teer in alle aardewerk en keramiek die in contact komt met voedsel. Dit formele instructiekanaal, bereikt zowel regionale directeuren als kamervoorzitters, zorgt ervoor dat het verbod op elk niveau van de ambachtelijke toeleveringsketen institutioneel gewicht heeft. De richtlijn is van toepassing op teer in al zijn toepassingen in de sector, of deze nu als afdichting, decoratieve laag of traditionaal afwerkingsmateriaal op artikelen wordt gebruikt die voor koken, serveren of voedselopslag bestemd zijn.
Voorlichtingscampagnes om ambachtslieden ter plaatse te bereiken
Het departement heeft regionale en provinciale diensten verzocht voorlichts- en communicatiecampagnes uit te voeren gericht op ambachtslieden en professionals in de aardewerk- en keramieksector, met name degenen die gespecialiseerd zijn in gebruiksvoorwerpen voor voedselgebruik. Het doel is hen in te lichten over de gevaren van teergebruik, hen aan te moedigen de praktijk op te geven en veilige alternatieven aan te nemen, om de volksgezondheid te beschermen en de kwaliteit en concurrentiekracht van Marokkaanse ambachtelijke producten te versterken. De campagnes erkennen dat het verbieden van een materiaal door middel van alleen een circulaire onvoldoende is. Veel pottenbakkers, vooral in rurale productiezones, vertrouwen op traditionele recepten en materialen die van werkplaats tot werkplaats worden doorgegeven. Het bereiken van hen vereist directe betrokkenheid via de kamernetwerken en provinciale kantoren die al contact met deze gemeenschappen onderhouden.
Implicaties voor consumenten en de exportmarkt
De praktijk van het gebruik van teer blijft wijdverbreid in bepaalde productiezones, en voorbij de gezondheidsdimensie, beoogt de maatregel ook de naleving van Marokkaanse ambachtelijke producten te versterken. Franse autoriteiten hadden al een waarschuwing afgegeven over Marokkaanse kleien bekers die in Frankrijk werden verkocht, met aanhalingen van overmatige niveaus van aluminium, arseen en kobalt. De waarschuwing werd verspreid via het RappelConso-platform naar aanleiding van de ontdekking van deze giftige stoffen in bekers die in een winkel in Béziers in Zuid-Frankrijk werden verkocht. Dat internationale terugroepepisode onderstreept de grensoverschrijdende dimensie van het probleem: wanneer Marokkaans aardewerk zonder voedseilveiligheidsstandaards in exportkanalen terechtkomt, strekken de reputatie- en commerciële gevolgen zich veel verder uit dan alleen binnenlandse markten. Het nieuwe verbod kan, mits correct gehandhaafd, Marokko in staat stellen deze kwetsbaarheid aan te pakken en het vertrouwen in de export van kleien ambachten te herstellen.
Wat volgt voor de sector
De aardewerksector van Marokko is een pijler van zowel culturele identiteit als exportinkomsten. Het geleidelijk afschaffen van teer vereist dat ambachtslieden veilige, geteste alternatieven vinden die het traditionele uiterlijk en de duurzaamheid van hun producten behouden zonder de bijbehorende toxiciteit. In de loop der tijd kan deze verschuiving het vertrouwen in Marokkaans aardewerk versterken, ook op exportmarkten en onder families die deze producten thuis of in het buitenland kopen. Voor consumenten die al teer-gecoat kleigereedschap in bezit hebben, is de aanbeveling duidelijk: geef de voorkeur aan aardewerk en keramiek die gegarandeerd vrij van teer zijn voor voedselgebruik, en vraag ambachtslieden en detaillisten rechtstreeks naar de oorsprong en behandeling van de artikelen. De volgende uitdaging van het Secretariaat is het waarborgen van naleving in een gefragmenteerd en grotendeels informeel productielandschap.
Gebaseerd op rapportage door Médias24 (medias24.com)
-
